Interview met professor Didier Pittet over infectiebeheersing en handhygiëne

Hand Hygiene Discussion Blog Hand Hygiene Discussion Blog
Emma Barrett
Global Market Manager for Healthcare and Infection Prevention
May 01, 2019

Emma Barrett, Global Market Manager voor Gezondheidszorg en Infectiepreventie bij Diversey kreeg de kans om met professor Didier Pittet te spreken, voor de Dag van de handhygiëne op 5 mei, en te luisteren naar wat hij te zeggen heeft over de campagne en het wereldwijde onderzoek van de Wereldgezondheidsorganisatie (WHO).

Nr. 1 Diversey: Kunt u ons wat meer vertellen over uzelf en uw rol in een van de samenwerkingscentra van de Wereldgezondheidsorganisatie?

Professor Didier Pittet

Professor Didier Pittet: Mijn naam is professor Didier Pittet, ik ben jarenlang directeur geweest van het infectiebeheersingsprogramma van de universitaire ziekenhuizen en de faculteit geneeskunde in Genève. In 1992 heb ik het programma opgericht en heb over verschillende onderwerpen samengewerkt met de Wereldgezondheidsorganisatie (WHO). Het belangrijkste element dat me ertoe bracht om zo nauw samen te werken met de WHO en een WHO samenwerkingscentra te worden, was het werk rond infectiebestrijding en handhygiëne, met name op het gebied van patiëntveiligheid. 

 

Om een lang verhaal kort te maken, de WHO werkte in de vroege jaren negentig samen met het universitair ziekenhuis van Genève om een strategie voor handhygiëne te promoten en die strategie werd door verschillende ziekenhuizen en landen over de hele wereld onderschreven. In 2004 benaderde de WHO mij om te zien of ik bereid was deze promotiecampagnes voor handhygiëne in de rest van de wereld te voeren. Ze vroegen of ik de eerste "Global Patient Safety Challenge" voor de Wereldgezondheidsorganisatie wilde organiseren, en natuurlijk zei ik ja. Deze uitdaging was de eerste uitdaging voor patiëntveiligheid en werd al snel een zeer goed hulpmiddel voor het mobiliseren van landen over de hele wereld. 

 

In de eerste uitdaging vroegen we de ministeries van Volksgezondheid om drie dingen te beloven:

  • Erkennen van het bestaan van gezondheidszorggerelateerde infecties (HAI) in ziekenhuizen en zorginstellingen over de hele wereld. 
  • Erkennen dat handhygiëne het belangrijkste element is om HAI te verminderen, en dat de multimodale strategie – die door de WHO samenwerkingscentra in Genève en de WHO werd ontwikkeld – succesvol zou kunnen zijn bij het bevorderen van handhygiëne. Dat succes zou kunnen worden gemeten door een vermindering van de verspreiding van HAI en microbiële resistentie. We vroegen of landen deze strategieën zouden kunnen onderschrijven. 
  • We vroegen landen om enkele van hun resultaten en activiteiten te delen, zodat we onze kennis over de hele wereld konden delen. 

 

Dit alles werd in 2005 gelanceerd en inmiddels (2019) hebben in totaal 142 leden van de Verenigde Naties deze uitdaging voor handhygiëne ondertekend. Ondertussen werden er voor verschillende activiteiten nieuwe richtlijnen voor handhygiëne opgesteld, waaronder een multitool die aan een multimodale implementatiestrategie is gekoppeld, ontwikkeld om een universele strategie voor handhygiëne over de hele wereld te worden. In de strategie is het duidelijk dat we mensen waarschuwen om niet alleen de strategie te onderschrijven, maar ook het idee om de strategie aan te passen zodat mensen deze kunnen overnemen en zich de strategie eigen kunnen maken. We hebben het concept ontwikkeld dat ik “Adapt to Adopt” (aanpassen om aan te nemen) noem.

 

 Nr. 2 Diversey: U wordt wel eens de Provocateur van de Handhygiëne genoemd, is dat een titel waar u blij mee bent, en hoe hebt u die verdiend?

 

Professor Didier Pittet: (lacht). Ik heb die titel niet zelf gekozen, die werd bedacht door het Ted Talk-team. De oorspronkelijke titel "Handhygiëne" werd niet als zeer aantrekkelijk beschouwd en daarom wilden ze iets anders om mensen warm te maken voor de talk. Vandaar dat ze voor de titel Provocateur van de Handhygiëne hebben gekozen. Er waren veel kandidaten, maar ik werd bij de Verenigde Naties voorgesteld om de Ted Talk te houden omdat ik de enige persoon uit het Zwitserse Genève was. 

 

 

Of ik nu een provocateur ben of niet, dat weet ik niet, maar ik weet wel dat we toen een belangrijke systeemverandering voorstelden als onderdeel van de multimodale strategie die het wassen van handen met zeep en water verving door het wassen van de handen met alcohol. Het was een revolutie! Er werden verschillende artikelen geschreven over een revolutie in de handhygiëne en het was absoluut een revolutie in de patiëntenzorg. Sommige mensen vonden het een revolutie in de gezondheidszorg. En ja, het was een revolutie. Tussen een provocateur zijn en een revolutie ontketenen, denk ik dat er maar één stap nodig is, dus ik kan de titel zeker aanvaarden. Maar ik vind de titel niet zo heel leuk, omdat ik eigenlijk geen provocateur mag zijn. Ik was zeker een innovator en een innovator van een "breuk" of "ontwrichtende innovatie", iemand die de status quo volledig kan veranderen. Het onderzoek dat we al vele jaren eerder voerden, heeft aangetoond dat het wassen van de handen met alcohol dé manier was om de handhygiëne en de gezondheidszorg te transformeren.

 

Nr. 3 Diversey: Elk jaar wijdt u zich specifiek aan het promoten van handhygiëne met de 5 mei-campagne. De afgelopen jaren heeft de campagne verschillende thema's gebracht, kunt u het thema van dit jaar toelichten en uitleggen waarom de campagne zo belangrijk is?

 

Professor Didier Pittet: Het thema van dit jaar is buitengewoon belangrijk voor ons als degenen die het aanbrengen, maar het is heel, heel belangrijk voor de hele Wereldgezondheidsorganisatie. Het thema is universele gezondheidszorg en "Gezondheid voor iedereen", iets wat van vitaal belang is voor de Wereldgezondheidsorganisatie en in het bijzonder voor de algemeen directeur van de WHO, Dr. Tedros Adhanom Ghebreyesus. Ik ontmoette Dr. Tedros onlangs om onze 5 mei-boodschap voor te bereiden. Meestal breng ik de 5 mei-boodschap zelf, of samen met de WHO, maar dit jaar geef ik hem samen met Dr. Tedros, wat veel zegt over het belang van universele gezondheidszorg. Universele gezondheidszorg, in gewone woorden "Gezondheid voor iedereen”, houdt rechtstreeks verband met handhygiëne. 

 

Waarom houdt het verband? Als u universele gezondheidszorg wilt, als u hoogwaardige gezondheidszorg voor iedereen over de hele wereld wilt, kunt u dit niet doen zonder een goede handhygiëne. “Schone gezondheidszorg voor iedereen" wordt alleen verkregen door de handen te reinigen. “Schone gezondheidszorg voor iedereen" betekent "Gezondheid voor iedereen". Dit is de reden waarom we ons thema “Schone gezondheidszorg voor iedereen, het ligt in uw handen” hebben genoemd, omdat het in de handen van alle mensen ligt die we willen mobiliseren, ongeacht of het de ministeries van Gezondheid, leiders van gezondheidscentra, infectiepreventie en -beheersing, gezondheidswerkers, of zelfs patiënten of patiëntenbelangengroepen zijn.  

 

Onze oproep voor actie voor dit jaar is dat iedereen schone handen nastreeft, inclusief patiënten. Wij vertellen patiënten dat het hun recht is om schone handen na te streven, het is hun recht om te handelen in het belang van de gezondheid van iedereen, schone gezondheidszorg voor iedereen. Voor mij is dit van cruciaal belang, net zoals voor iedereen bij de WHO, en in het bijzonder Dr. Tedros, de algemeen directeur van de WHO. Daarom is het belangrijk om het thema van dit jaar aan onze campagne te linken.

 

Ook belangrijk is het wereldwijde onderzoek dat we begin dit jaar zijn gestart. Ziekenhuizen worden uitgenodigd om deze enquête voor 16 juli in te vullen. Ze worden gevraagd om hun mogelijkheden te monitoren om een krachtig en succesvol infectiebestrijdingsprogramma op te zetten met behulp van twee tools. De eerste tool is het Infectie Prevention and Control (IPC) Assessment Framework (IPCAF), ontwikkeld door de WHO en WHO-samenwerkingscentra. Het tweede is een tool die we al enkele jaren gebruiken, het “WHO-kader voor zelfevaluatie van handhygiëne”, een tool die de capaciteit van de instelling bewaakt om de handhygiëne te bevorderen. Dit onderzoek kunt u hier vinden. 

 

Het WHO-kader voor zelfevaluatie van handhygiëne werd in 2010 opgezet, in 2011 gevalideerd en wordt sindsdien op grote schaal gebruikt. In 2011 hebben we een wereldwijd onderzoek gedaan naar het vermogen van ziekenhuizen over de hele wereld om de handhygiëne te bevorderen. We hebben het onderzoek in 2015 herhaald en dit jaar opnieuw herhaald, zodat we de manier waarop instellingen hun vermogen om de handhygiëne te bevorderen kunnen vergelijken, en we zien verbeteringen! Door de gegevens van 2011 en 2015 te vergelijken, hebben we bewezen dat instellingen over de hele wereld hun vermogen om de handhygiëne te bevorderen kunnen verbeteren en we hopen dat we in 2019 verdere vooruitgang zullen zien. Ik ben ervan overtuigd dat dit het geval zal zijn, althans voor veel ziekenhuizen die ik over de hele wereld heb bezocht.

  

Nr. 4 Diversey: En wat gaat de WHO doen met deze informatie?

 

Professor Didier Pittet: De WHO stelt een anoniem rapport op, waarin we niet vermelden welke ziekenhuizen deelnemen, maar wel een gemiddelde score. Het idee is om een grafische weergave van de situatie te krijgen, zodat we continu kunnen zien hoe en wanneer en hoeveel we de situatie – op basis van land of regio – kunnen blijven verbeteren. 

 

Hoewel het onderzoek anoniem is, kunnen we zien of het ziekenhuis zich in Zwitserland, Ghana , New York of Hong Kong bevindt. Door dit te weten kunnen we zien of de ziekenhuizen in de regio beter worden of niet. Dit is belangrijk omdat ziekenhuizen dan weten hoe ze scoren; of ze gemiddeld zijn of tot de beste behoren. Het is voor hen goed om te weten dat ze vooruitgang kunnen blijven boeken. Samen met deze en andere tools kunnen ze deze vooruitgang blijven boeken, en dat is precies wat we willen. 

 

Nr. 5 Diversey: Kunt u aangeven waarom een zorginstelling de enquête moet invullen en waarom zij hun gegevens moeten doorgeven?

 

Professor Didier Pittet: Omdat deze tools natuurlijk bovenal nuttig zijn voor hun eigen gebruik. Persoonlijk gebruik ik deze hulpmiddelen elk jaar in mijn instelling, ondanks het feit dat we tot de beste ziekenhuizen ter wereld behoren op het gebied van de bevordering van handhygiëne. Ik kan u vertellen dat we met behulp van de tool de voortgang bewaken en ons realiseren dat we continu kunnen verbeteren. De belangrijkste reden voor een ziekenhuis om zijn infectiepreventie- en bestrijdingsprogramma te controleren en handhygiëne te bevorderen, is waarschijnlijk om het voor zichzelf te doen. 

 

Aan het einde, na het invullen van de vragenlijst, krijgen ze een score. Of die nu 350 of 420 is, ze kunnen zichzelf vergelijken met de resultaten die in andere jaren zijn gepubliceerd. In Italië, Australië, Roemenië en veel andere landen zijn de gegevens al eerder gepubliceerd, zodat mensen hun ziekenhuis met andere kunnen vergelijken, dit is dus zeer nuttig. Het is een benchmarksysteem. De deelnemers kunnen zich vergelijken met de rest van de wereld, hun regio of hun land. Alles wordt voor het einde van het jaar (2019) officieel in een rapport gegoten.

 

Nr. 6 Diversey: U maakt deel uit van de WHO Private Organizations for Patient Safety (Particuliere organisatie voor patiëntveiligheid, POPS), een organisatie die u hebt helpen oprichten. Waarom denkt u dat POPS belangrijk is?

 

Professor Didier Pittet: Het idee ontstond omdat zoveel bedrijven van over de hele wereld me vroegen, of liever gezegd de WHO vroegen, over gezondheid in verschillende domeinen. Voor mij is het onmogelijk om voor slechts één bedrijf te werken, dat heb ik nooit gedaan en zal ik ook nooit doen. Ik zal blijven samenwerken met ALLE bedrijven die geïnteresseerd zijn in het bevorderen van de handhygiëne, het bevorderen van gedragsverandering, het promoten van de beste producten om de handen schoon te maken, het promoten van de beste houding, het promoten van de acties om een land te mobiliseren, het promoten van de back-end onderzoeksagenda enz.

 

We komen minstens twee keer per jaar samen met POPS-bedrijven om de agenda te bespreken. Dit kan de toekomstige campagne van 5 mei zijn, gemeenschappelijke projecten die we ontwikkelen of een onderzoeksagenda. We pakken problemen zoals nepnieuws aan en bespreken samen het oprichten van humanitaire projecten. 

 

Ten tijde van de ebola-uitbraak in West-Afrika in 2014 reageerden alle bedrijven onmiddellijk met extreem grote hoeveelheden op alcohol gebaseerde inwrijfmiddelen die we naar Afrika konden verzenden, waar op het moment van de uitbraak geen op alcohol gebaseerde inwrijfmiddelen beschikbaar waren. We kunnen dit soort gemeenschappelijke projecten blijven ontwikkelen om de patiëntveiligheid te verbeteren en om actief levens te redden. 

 

Wat bij sommige bedrijven interessant is, zijn hun distributeurs; sommige van deze bedrijven zijn actiever in diepgeworteld onderzoek bij de ontwikkeling van nieuwe producten, sommige bedrijven werken voornamelijk aan de distributie van producten, sommige bedrijven zijn beter voorbereid op marketing en publiciteit, en niet in de laatste plaats, met de vele bedrijven die deel uitmaken van POPS kunnen we de hele wereld bestrijken.  

 

De WHO kan slechts naar 6 verschillende talen vertalen, de officiële WHO-talen Engels, Frans, Spaans, Russisch, Arabisch en Chinees. Maar we hebben natuurlijk meer nodig. We hebben Slowaaks nodig, we hebben Afrikaanse talen nodig, we hebben Indonesisch nodig enz. Samen met POPS kunnen we deze tools vertalen. Vorig jaar waren we actief in 192 van de 194 landen over de hele wereld. Dit geeft u dus een fantastisch voorbeeld van hoe al deze bedrijven samenwerken aan een gemeenschappelijk doel.

 

 Diversey: Kun u meer vertellen over de rol van POPS?

 

De rol die POPS spelen, is absoluut cruciaal. POPS helpen grafische artiesten en mensen die actief zijn in digitale marketing. Ze delen actief ideeën, vertalen materialen in veel verschillende talen, en “last but not least”, verspreiden het materiaal over de hele wereld. 

 

Een lid van POPS zei tijdens een van de POPS-vergaderingen dat het heel duidelijk is dat niemand van ons hier aan de tafel de hele wereld kan bestrijken – sommige bedrijven zijn actief in Indonesië en sommige andere bedrijven zijn actief in Noord-Europa of Latijns-Amerika, en met deze campagne kunnen we de hele wereld bestrijken. Dat is een zeer belangrijk element omdat deze mensen, die voor bedrijven werken, ziekenhuizen en gezondheidscentra over de hele wereld bezoeken, deze faciliteiten voorzien van het materiaal dat we bij de WHO hebben ontwikkeld en die boodschap verspreiden. 

 

In sommige ziekenhuizen is er slechts één verpleegster voor infectiebeheersing, die soms maar parttime werkt aan infectiebeheersing, en die heeft waarschijnlijk helemaal geen tijd om dit jaar naar het programmamateriaal of zelfs maar naar de campagneslogan te kijken. Zelfs als dat wel doet, heeft ze waarschijnlijk geen tijd om de 100 posters af te drukken die ze aan de muren van het ziekenhuis wil hangen. Hiermee kunt u dus duidelijk het belang van POPS zien. 

 

Het is duidelijk een zeer unieke beweging die we hebben gecreëerd en die uiterst succesvol is. En, niet in de laatste plaats, bedrijven delen dingen op sociale media. Dit interview is een goed voorbeeld. Tegenwoordig wordt onze campagne meestal op sociale media gevoerd en dat werkt! Vorig jaar hebben we meer dan 250 miljoen mensen met deze campagne bereikt en er is waarschijnlijk geen enkel bedrijf dat dit kan. Alleen door samen te werken, kunnen we slagen.   

 

Nr. 7 Diversey: Wat zou u willen zeggen tegen iedereen die vandaag in een zorginstelling werkt en dit interview leest? 

 

Professor Didier Pittet: Ik wens allereerst dat deze instelling, en de persoon in deze instelling, heeft deelgenomen aan de wereldwijde enquête. Zo niet, dan kunnen ze nog steeds deelnemen en kunnen ze hun ziekenhuis nog steeds registreren in de database van de WHO. Ze kunnen zichzelf beoordelen en actie ondernemen in hun instelling zodra ze hun score krijgen.

 

Verder zou ik natuurlijk iedereen aanmoedigen om deel te nemen aan de campagne van 5 mei. Wanneer we de "5 mei campagne" zeggen, vieren we in principe van 1 of 2 mei tot 10 of 15 mei over de hele wereld. Het hangt van het land af, hoewel het waar is dat er op 5 mei de meeste activiteiten zijn. Dit jaar valt 5 mei op een zondag. In Genève vieren we bijvoorbeeld 5 mei op 2 mei. Op 3 mei zal ik een Webber- teleclass geven. Op 4 mei geef ik een lezing in Genève. Op 5 mei zal ik actief zijn op sociale media zijn, net als op 6 mei.

 

Het is dus duidelijk dat wanneer we "5 mei" zeggen, we bedoelen dat we de handhygiëne allemaal samen in de periode rond 5 mei vieren. Maar nog belangrijker, we bieden tools en activiteiten die u het hele jaar door kunt gebruiken en dit is heel belangrijk. 

 

Dit jaar hebben we ook voorgesteld om solidariteitsketens te doen, de eerste solidariteitsketen werd gemaakt op Wereldgezondheidsdag in het WHO-gebouw (5 april 2019). We stellen ook voor dat alle ziekenhuizen het hele jaar door solidariteitsketens blijven vormen om de universele gezondheidszorg, gezondheid voor allen te vieren, en de campagne van dit jaar: "Schone gezondheidszorg voor iedereen ligt in uw handen". 

 

Diversey bedankt professor Pittet dat hij tijd vrij heeft gemaakt om deze belangrijke onderwerpen met ons, onze klanten en onze lezers te bespreken. We dringen er bij alle zorginstellingen op aan om deel te nemen aan de campagne, om deel te nemen aan de enquête en om de handen ineen te slaan voor de solidariteitsketen in mei.